www.energymag.gr - ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΜΑΧΤΣΙΡΑΣ
Nα τρέξει γρήγορα στην εγκατάσταση μπαταριών για να μην καταλήγουν μεγάλες ποσότητες καθαρής και φθηνής ενέργειας που παράγεται από Ανανεώσιμες Πηγές (φωτοβολταϊκά, αιολικά) στον κάλαθο των αχρήστων, καλείται η χώρα μας.
Το φλέγον ζήτημα της αποθήκευσης ενέργειας συνδέεται ευθέως, ειδικά σε ένα «πολεμικό» περιβάλλον πρωτοφανούς αστάθειας όπως το σημερινό, με τη διασφάλιση προσιτών λογαριασμών ενέργειας για τους καταναλωτές που σήμερα ακούνε για ρεκόρ στην παραγωγή ενέργειας από φωτοβολταϊκά και αιολικά, αλλά δεν το νιώθουν στην τσέπη τους.
Με απλά λόγια, η ανάπτυξη των μπαταριών θα φέρει φθηνότερους λογαριασμούς ρεύματος για τους καταναλωτές καθώς η φθηνή ενέργεια που παράγεται από ΑΠΕ (οι οποίες ωστόσο έχουν καιρικούς περιορισμούς, δεν παράγουν τα φωτοβολταϊκά το βράδυ) θα μπορεί να αποθηκεύεται και να διοχετεύεται όταν κριθεί σκόπιμο, γεγονός που θα μειώσει την εξάρτηση των τιμολογίων ρεύματος από το πανάκριβο φυσικό αέριο που σε μεγάλο βαθμό καθορίζει και σήμερα την τελική τιμή του ρεύματος.
Ο συνολικός λογαριασμός, που πληρώνουν τα νοικοκυριά με αυξημένες τιμές ενέργειας, από την καθυστέρηση να μπουν στην πρίζα οι μπαταρίες εκτιμάται ότι πλησιάζει πλέον το 1 δισ. ευρώ τον χρόνο, την ώρα που η κυβέρνηση έχει θέσει ως στόχο τη μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας κατά 30% μέσα στην επόμενη τριετία.
Η καθαρή ηλεκτροπαραγωγή από ΑΠΕ στη χώρα μας σημείωσε ιστορικό ρεκόρ με 15,043 GWh (Γιγαβατώρες) τους πρώτους έξι μήνες του 2026, ένα ιστορικό ρεκόρ καθώς ξεπέρασε την παραγωγή από τα τρία ορυκτά καύσιμα μαζί κατά 5,709 GWh. Την ίδια ώρα απορρίφθηκε, πετάχτηκε στο καλάθι των αχρήστων το 9,6%, από 6,6% όλο το 2025, της συνολικής παραγωγής ενέργειας από ΑΠΕ γιατί πολύ απλά δεν είχαμε τι να το κάνουμε καθώς η αποθήκευση πάει με ρυθμούς πιο αργούς από χελώνα.
Η μαζική διείσδυση των ΑΠΕ χωρίς παράλληλη ανάπτυξη αποθήκευσης δημιουργεί αναπόφευκτες στρεβλώσεις. Οι μπαταρίες μεγάλης κλίμακας και τα έργα αντλησιοταμίευσης («φυσικές» μπαταρίες) αποτελούν βασική προϋπόθεση για να λειτουργήσει ομαλά η ενεργειακή μετάβαση.
Η αποθήκευση επιτρέπει την αξιοποίηση της πλεονάζουσας παραγωγής τις ώρες χαμηλής ζήτησης και τη διοχέτευσή της στο σύστημα όταν οι ΑΠΕ δεν επαρκούν. Χωρίς αυτήν, η μετάβαση σε καθαρή ενέργεια παραμένει τεχνικά ημιτελής και οικονομικά ακριβή.
Αργήσαμε…
Οι πρώτες μπαταρίες αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα τέθηκαν σε λειτουργία τον Απρίλιο του 2026. Τον πρώτο μήνα απορρόφησαν 3,52 γιγαβατώρες από το δίκτυο και επέστρεψαν σε αυτό 2,91. Τον Αύγουστο, τα αντίστοιχα μεγέθη ήταν 50,04 GWh απορρόφησης και 43,10 GWh έγχυσης, περίπου 14 φορές μεγαλύτερα από τον Απρίλιο και τριπλάσια σε σχέση με τον Ιούνιο.
Συνολικά, στους πέντε πρώτους μήνες λειτουργίας τους, τα συστήματα αποθήκευσης απορρόφησαν 117,1 GWh ηλεκτρικής ενέργειας και απέδωσαν πίσω στο σύστημα 100,6 GWh.
Τον Αύγουστο οι μπαταρίες απορρόφησαν για πρώτη φορά περισσότερη ενέργεια από τους αντλησιοταμιευτικούς σταθμούς, οι οποίοι κατανάλωσαν 38,99 GWh για άντληση. Τον Ιούλιο η σειρά ήταν αντίστροφη: 37,65 GWh οι μπαταρίες έναντι 48,97 GWh της άντλησης.
Η συνεισφορά των μπαταριών παραμένει μικρή. Τον Αύγουστο του 2026 η ενέργεια που εγχύθηκε από μπαταρίες κάλυψε το 0,81% της συνολικής ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας. Αν ο ρυθμός του Αυγούστου διατηρούνταν σταθερός για έναν ολόκληρο χρόνο, οι μπαταρίες θα απορροφούσαν περίπου 600 GWh ετησίως, δηλαδή σχεδόν το ένα τρίτο των 1.867 GWh από ΑΠΕ που περικόπηκαν από το δίκτυο το 2025.
Στην Ελλάδα, παρά το εντυπωσιακό ρεκόρ νέων εγκαταστάσεων φωτοβολταϊκών και αιολικών, η αποθήκευση δεν έχει προχωρήσει με αντίστοιχη ταχύτητα. Έχουν κατατεθεί αιτήσεις πολλών GW για standalone έργα αποθήκευσης (δηλαδή μπαταρίες που λειτουργούν ανεξάρτητα, όχι συνδεδεμένα πίσω από κάποιον μετρητή κατανάλωσης) προς τον ΑΔΜΗΕ και τον ΔΕΔΔΗΕ για την έκδοση όρων σύνδεσης, χωρίς όμως μέχρι σήμερα να έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία σε βαθμό που να επιτρέπει την ταχεία υλοποίησή τους.
Παράλληλα, τα έργα ισχύος περίπου 1 GW που προέκυψαν από τους σχετικούς διαγωνισμούς και χρηματοδοτούνται μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί, καθώς δίνονται επαναλαμβανόμενες παρατάσεις, ενώ εκκρεμεί και η πλήρης οριστικοποίηση του κανονιστικού πλαισίου συμμετοχής τους στην αγορά ενέργειας.
Το αποτέλεσμα είναι μία συσσώρευση ώριμων επενδυτικών σχεδίων που παραμένουν σε αναμονή -είτε λόγω αδειοδοτικών εκκρεμοτήτων είτε λόγω καθυστερήσεων στη σύνδεση και στην ενσωμάτωσή τους στο μοντέλο της αγοράς.
Παρότι η επιτροπή αξιολόγησης που θα έβαζε τα έργα σε τροχιά υλοποίησης συγκροτήθηκε την άνοιξη του 2026, η διαδικασία παραμένει ακόμα στον «πάγο», με τη γραφειοκρατία να κάνει πάλι το θαύμα της…
Η έκδοση της υπουργικής απόφασης και η σύσταση της επιτροπής ήταν αναγκαία βήματα, αλλά δεν αρκούν όσο δεν ολοκληρώνεται η επιλογή των έργων. Το αποτέλεσμα είναι να παραμένουν σε εκκρεμότητα έργα που περιμένουν να μάθουν αν θα αποκτήσουν πρόσβαση στο ηλεκτρικό δίκτυο. Στον ΑΔΜΗΕ είχαν υποβληθεί έως τον Οκτώβριο του 2025 συνολικά 480 αιτήματα για σταθμούς αποθήκευσης, ισχύος περίπου 27,5 GW. Πρόκειται για επενδυτικό ενδιαφέρον πολύ μεγαλύτερο από τον ηλεκτρικό χώρο που προβλέπεται να διατεθεί.
