του Χρήστου Κολώνα - από Οικονομικό Ταχυδρόμο
Γκάζι πατούν οι τιμές στα καύσιμα, σε αντίθεση με το ηλεκτρικό ρεύμα το οποίο παρά τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή διατηρείται σε ανεκτά επίπεδα.
Οι τιμές στη βενζίνη και το πετρέλαιο κίνησης έχουν επηρεαστεί από το ράλι του πετρελαίου Μπρεντ που έχει πυροδοτήσει ο πόλεμος στην περιοχή.
Αντίθετα αν και οι τιμές του φυσικού αερίου TTF έχουν διπλασιαστεί σε σχέση με την περίοδο πριν από τον πόλεμο εντούτοις στο ελληνικό χρηματιστήριο ενέργειας η χονδρεμπορική τιμή κυμαίνεται στα επίπεδα των 82 με 87 ευρώ ανά Μεγαβατώρα.
Η τιμή της βενζίνης με την πορεία που έχει πάρει σημαδεύει τα 2 ευρώ ανά λίτρο, ενώ ήδη έχει ανέβει στα 1,832 ευρώ το λίτρο. Παράγοντες της αγοράς καυσίμων εκτιμούν ότι αν συνεχιστεί η πτήση… του πετρελαίου Μπρεντ πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι μέχρι το τέλος της εβδομάδας η αμόλυβδη θα πιάσει τα 1,90 ευρώ ανά λίτρο, ενώ με μικρή απόσταση ακολουθεί και η τιμή στο πετρέλαιο κίνησης.
Τι φρενάρει τις τιμές στο ηλεκτρικό ρεύμα
Γιατί όμως οι τιμές στο ηλεκτρικό ρεύμα δεν έχουν επηρεαστεί; Γιατί στο ελληνικό χρηματιστήριο ενέργειας δεν μετακυλίονται οι αυξήσεις του φυσικού αερίου;
Δύο στελέχη της αγοράς μίλησαν στον ΟΤ και εξηγούν για το ρόλο που παίζουν οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας αλλά και οι μονάδες φυσικού αερίου στη διαμόρφωση των τιμών για το ηλεκτρικό ρεύμα.
Οι ΑΠΕ και οι υδροηλεκτρικοί σταθμοί από τον Φεβρουάριο συμβάλλουν σημαντικά στη διαμόρφωση ενός ενεργειακού μίγματος με ανταγωνιστικό κόστος για την ηλεκτροπαραγωγή. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ΑΠΕ και τα νερά αντιστοιχούν τις τελευταίες 40 ημέρες σε ποσοστό πάνω από το 60 και 70% του «καλαθιού» των τεχνολογιών που χρησιμοποιούνται καθημερινά για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας: «Οι υδροηλεκτρικοί σταθμοί συνεχίζουν να παράγουν μεγάλες ποσότητες ρεύματος. Ακόμη και το μεσημέρι, οπότε είναι σε λειτουργία τα φωτοβολταϊκά πάρκα παράγουν ηλεκτρικό ρεύμα ισχύος 200 και 300 Μεγαβάτ», λέει στον ΟΤ ο Δρ. Γιώργος Στάμτσης στέλεχος της αγοράς ενέργειας και γενικός διευθυντής του Ελληνικού Συνδέσμου Ανεξάρτητων Εταιρειών Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΣΑΗ).
Από την πλευρά του ο Παναγιώτης Παπασταματίου, γενικός διευθυντής της ΕΛΕΤΑΕΝ, του φορέα εκπροσώπησης των επιχειρήσεων αιολικής ενέργειας τονίζει: «Οι ΑΠΕ έχουν δύο κρίσιμα χαρακτηριστικά. Πρώτον, έχουν χαμηλό συνολικό κόστος. Για παράδειγμα, ένα νέο αιολικό πάρκο σήμερα μπορεί να παράγει ηλεκτρική ενέργεια με κόστος για τον καταναλωτή περίπου 60 ευρώ ανά μεγαβατώρα, σημαντικά χαμηλότερο από τις μονάδες που βασίζονται σε ορυκτά καύσιμα. Δεύτερον, δεν έχουν λειτουργικό κόστος. Για αυτό εκτοπίζουν τις ακριβές συμβατικές μονάδες και συγκρατούν την τιμή στο χρηματιστήριο ενέργειας. Αυτό ωφελεί τους καταναλωτές. Για τον ίδιο λόγο, το συνολικό κόστος των ΑΠΕ είναι σταθερό και δεν εξαρτάται από τις διακυμάνσεις των τιμών των καυσίμων. Για αυτό και η αμοιβή τους μπορεί και καθορίζεται μέσω μακροχρόνιων συμβολαίων με σταθερή τιμή, γεγονός που προσθέτει σταθερότητα στους λογαριασμούς των καταναλωτών».
Η συμμετοχή των ΑΠΕ ως «hedging» απέναντι στην κρίση
Ο Παναγιώτης Παπασταματίου επιδιώκει να δώσει με όρους αγοράς το ρόλο των ΑΠΕ για τις τιμές στο ηλεκτρικό ρεύμα ιδίως όσο μεγαλύτερη είναι η συμμετοχή τους στο ενεργειακό μίγμα: «Με απλά λόγια, τα αιολικά και οι υπόλοιπες ΑΠΕ λειτουργούν ως το καλύτερο «hedging» στην κρίση. Όσο μεγαλύτερη είναι η συμμετοχή τους στο μείγμα, τόσο υψηλότερη η προστασία των καταναλωτών».
Ο ανταγωνισμός των CCGTs συμβάλλει στο ανταγωνιστικό κόστος για το ηλεκτρικό ρεύμα
Μία άλλη εξήγηση δίνει ο Γιώργος Στάμτσης εκτός από την υψηλή συμμετοχή των ΑΠΕ, θέση του Παπασταματίου με την οποία συμφωνεί: «Στην ελληνική αγορά, έναντι άλλων ευρωπαϊκών αγορών οι μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με καύσιμο το φυσικό αέριο (CCGTs) είναι περισσότερες. Το αποτέλεσμα είναι να επικρατεί ισχυρός ανταγωνισμός και να συμβάλλει στη συγκράτηση των τιμών».
Ο ίδιος προσθέτει επίσης ως παράγοντες για τη συγκράτηση των τιμών και το γεγονός της μέτριας ζήτησης σε ηλεκτρικό ρεύμα αλλά και το ό,τι στην ελληνική αγορά ενέργειας η τιμολόγηση του φυσικού αερίου γίνεται με ένα μήνα καθυστέρηση.
ΑΠΕ vs Ορυκτά Καύσιμα
Τέλος ο γενικός διευθυντής της ΕΛΕΤΑΕΝ υπογραμμίζει και τη σημασία των ΑΠΕ ως προς την ανεξαρτησία των ενεργειακών συστημάτων σε σχέση με τα ορυκτά καύσιμα: «Η νέα άνοδος των διεθνών τιμών καυσίμων υπενθυμίζει για ακόμη μια φορά πόσο ευάλωτα είναι τα ενεργειακά συστήματα που εξαρτώνται από εισαγόμενους ορυκτούς πόρους. Ανεξάρτητα από το πόσο έντονες θα είναι αυτή τη φορά οι επιπτώσεις στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η επανάληψη τέτοιων κρίσεων ενισχύει το βασικό επιχείρημα υπέρ των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας: οι ΑΠΕ αποτελούν τον πιο αξιόπιστο μηχανισμό προστασίας των καταναλωτών», καταλήγει.
